Zapiski na skrawku dysku… ludzka łódzka pamięć

Setkom tysięcy, co imion nie mają na grobie (…) Ostatnie światło zapalmy dziś w nocy.” – Mascha Kaléko „Kadisz”

Wojna Światowa. Bitwa Łódzka nazywana także Operacją Łódzką. Jedna z najkrwawszych w tej wojnie. Rozpoczęła się w listopadzie 2014 roku. Udział w niej wzięło ponad 600 tys. żołnierzy armii niemieckiej, austro-węgierskiej i rosyjskiej. Poległo 110 tys. Rosjan i 90 tys. Niemców. Liczbę rannych obliczano na 35 tysięcy.

Napisałam o walczących Niemcach i Rosjanach aczkolwiek powinnam dodać, że – 

http://www.schondorf.pl/ciekawostki-historyczne/i-wojna-swiatowa-bitwa-lodzka/ „W bojach wzięły udział dywizje syberyjskie z Chabarowska, Krasnojarska, Omska i Irkucka (a w nich wielu Polaków); w skład jednej z nich wchodził 24 Pułk Syberyjski, który otrzymywał w ramach uzupełnień mieszkańców Mazowsza i Warszawy, wcielonych do armii carskiej. W niemieckiej armii walczył Korpus Posen w którego skład wchodziło około 23 tysięcy Polaków. Na polu bitwy zginęli Rosjanie, Niemcy, Austriacy, Polacy, Litwini, Czesi, Ukraińcy, Łotysze i Tatarzy.”

W okresie międzywojennym na Ziemi Łódzkiej było około 300 cmentarzy wojennych. Do dziś przetrwało 178. Nie wszystkie zostały rozwiane przez wiatry historii. Szczątki przenoszono na inne. I tak cmentarzyk wojenny w bliskiej okolicy pierwotnie był miejscem spoczynku 20-21 poległych. Obecnie pochowanych jest tam 165 żołnierzy niemieckich, 12 rosyjskich i 4 austro-węgierskich. Efekt ekshumacji szczątków i likwidacji innych cmentarzy.

Od kiedy pamiętam (aczkolwiek nie w każdym roku miałam możliwość podglądu) w dniu Wszystkich Świętych pod obeliskiem lub na mogile paliły się światełka. Ogień zaduszny jest obyczajem słowiańsko-katolickim dlatego przypuszczam, że zapalany był przez okolicznych mieszkańców lub przejezdnych. Na ocalałych 22 tablicach nagrobnych i w archiwach można znaleźć polsko brzmiące nazwiska, jednak wydaje mi się, że większość poległych nie była katolikami choć chrześcijanami tak.

W tym roku skorzystam z dodatkowego dnia niepodlegle wolnego. Przejadę kilka kilometrów, zapalę znicz na żołnierskich mogiłach. Przysiądę przez chwilę na zwalonym pniu. Opowiem WAM o końcu krwawej wojny, o nowych granicach, Polsce na mapie świata, o kolejnych wojnach – z bolszewicką Rosją i II Wojnie Światowej, nie mniej krwawej i okrutnej. O świecie, który zmienia się nieustannie… nie, nie tak – świat się nie zmienia, słońce wschodzi i zachodzi, ludzkie emocje pozostają podobne tzn. żądza władzy, chęć zawłaszczenia większego terytorium, przewaga jednostki nie zawsze uzasadniona, polityczny egoizm… Owszem, człowiek stanął na Księżycu i choć nie wymyślił lekarstwa na katar, nauczył się zabijać skuteczniej (obozy śmierci ale też Hiroszima i Nagasaki). Opowiem WAM o wolności. Tak trudnej do zdefiniowania i stosowania w życiu codziennym. Nie wystarczy raz ją zdobyć. Uśpiona odchodzi. Nie wiadomo kiedy stajemy się wyznawcami cudzych idei przyjmując je bezkrytycznie za własne. Pozwalamy ograniczać własne prawa, czasami na rzecz iluzorycznego bezpieczeństwa, czasami z wygodnictwa.

Nie wiem, nikt nie wie, kim bylibyście gdybyście wojnę przeżyli. Ile talentów umarło z Wami? Miłości? Wiary? Nadziei? Śpijcie spokojnie. Nic nie zakłóci wiecznego spoczynku. Wyschły łzy, pamięć się zaciera. Nie ma zwycięzców ani pokonanych, obrońców ani zdobywców. Żołnierze różnych narodowości i religii leżą obok siebie, w jednym rzędzie, w obcej ziemi. Etos rycerski nakazuje szacunek dla poległych w boju, dla dochowanej przysięgi żołnierskiej i munduru. Nie jesteście pochwałą bohaterstwa a ostrzeżeniem dla pokoleń współczesnych wychowanych w pokoju, przestrogą przed okrucieństwem, przypomnieniem, że wojna jest chorobą śmiertelną.

Wieczna pamięć, jesienny kwiat i kruche światełko…… tylko tyle.

Zdjęcie podebrałam z internetu, nie zapisałam adresu strony, nie poprosiłam o zgodę na wykorzystanie. Cel – nawet wspólny – nie zawsze uświęca środki, wiem, rozumiem. Autora proszę o wybaczenie.

Reklamy

2 uwagi do wpisu “Zapiski na skrawku dysku… ludzka łódzka pamięć

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s

Ta witryna wykorzystuje usługę Akismet aby zredukować ilość spamu. Dowiedz się w jaki sposób dane w twoich komentarzach są przetwarzane.